7 listopada 2026 r. uczniowie klasy Pre-A Level oraz A level Polskiej Szkoły Sobotniej w Coventry udali się do Londynu, aby uczestniczyć w wyjątkowej lekcji historii w Instytucie Polskim i Muzeum im. gen. Władysława Sikorskiego.

Ta niezwykła wyprawa jest już wieloletnią tradycją naszej szkoły. Każdego roku uczniowie klas Pre-A Level i A Level mają okazję odwiedzić tę wyjątkową placówkę, by poznawać historię Polski nie tylko poprzez podręczniki, ale przede wszystkim dzięki bezpośredniemu kontaktowi z autentycznymi dokumentami, pamiątkami i świadectwami przeszłości.

Instytut Polski i Muzeum im. gen. Władysława Sikorskiego, mieszczące się przy Prince’s Gate w Londynie, to jedna z najważniejszych polskich instytucji historycznych poza granicami kraju. Powstał w 1945 roku z inicjatywy środowisk polskiej emigracji, przede wszystkim żołnierzy i przedstawicieli Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Jego misją od początku było gromadzenie, zabezpieczanie i udostępnianie dokumentów oraz pamiątek związanych z historią Polski, działalnością polskiego rządu na uchodźstwie i udziałem polskich żołnierzy w II wojnie światowej.

Dziś Instytut przechowuje niezwykle bogate zbiory archiwalne i muzealne. Znajdują się tam tysiące dokumentów, fotografii, map, mundurów, odznaczeń, sztandarów, obrazów i osobistych pamiątek polskich dowódców oraz żołnierzy. Wśród szczególnie cennych eksponatów można wymienić mundur generała Władysława Sikorskiego, odzyskany z morza po katastrofie gibraltarskiej, pamiątki związane z generałem Władysławem Andersem, a także przedmioty dokumentujące losy polskich żołnierzy na różnych frontach II wojny światowej.

Dla naszych uczniów była to niezwykle interesująca i bogata w historyczne treści sesja naukowa. Możliwość zobaczenia oryginalnych eksponatów, poznania ich historii oraz wysłuchania opowieści osób, które z ogromną wiedzą i pasją oprowadzają zwiedzających, pozwala spojrzeć na wydarzenia historyczne z zupełnie innej perspektywy.

Szczególną wartością takich spotkań jest fakt, że za każdym dokumentem, mundurem czy odznaczeniem kryje się prawdziwa ludzka historia – historia odwagi, poświęcenia, trudnych wyborów, emigracji i tęsknoty za ojczyzną. To również okazja do lepszego zrozumienia losów Polaków, którzy po zakończeniu wojny pozostali na emigracji, kontynuując walkę o zachowanie polskiej tożsamości, tradycji i pamięci narodowej.

Jesteśmy niezmiennie pod wrażeniem ogromnej wiedzy, zaangażowania i pasji przewodników, którzy potrafią ożywić historię i sprawić, że staje się ona bliska również młodemu pokoleniu Polaków wychowujących się poza granicami kraju.

Serdecznie dziękujemy Instytutowi i Muzeum im. gen. Władysława Sikorskiego za gościnność, poświęcony czas i możliwość uczestniczenia w tej wyjątkowej lekcji historii.

Wierzymy, że takie spotkania pozostają w pamięci na długo i pomagają młodym ludziom lepiej rozumieć historię własnego kraju oraz znaczenie polskiego dziedzictwa narodowego.

Wizyta w Instytucie Sikorskiego nie była ostatnim punktem londyńskiej lekcji historii. Kolejnymi, obowiązkowymi miejscami na trasie naszej wycieczki były Cmentarz Gunnersbury z Pomnikiem Katyńskim oraz Pomnik Polskich Sił Powietrznych w Northolt.

Pierwszym przystankiem był Cmentarz Gunnersbury, na którym znajduje się niezwykle ważny dla Polaków Pomnik Katyński. To miejsce pamięci poświęcone tysiącom polskich oficerów, żołnierzy i przedstawicieli polskiej inteligencji zamordowanych przez sowieckie NKWD w 1940 roku na rozkaz władz Związku Sowieckiego.

Pomnik ma postać wysokiego, czarnego granitowego obelisku, na którym widnieje polskie godło otoczone drutem kolczastym oraz napis „KATYŃ 1940”. Upamiętnia on 14 500 polskich jeńców wojennych, którzy zaginęli w sowieckich obozach w Kozielsku, Starobielsku i Ostaszkowie. Szczególne znaczenie tego monumentu wynika również z jego historii – został odsłonięty 18 września 1976 roku i był pierwszym pomnikiem upamiętniającym ofiary zbrodni katyńskiej w Europie Zachodniej. Jego powstanie było możliwe dzięki determinacji i zaangażowaniu polskiej emigracji, która przez wiele lat walczyła o ujawnienie prawdy o tej tragedii i godne upamiętnienie jej ofiar.

Dla młodzieży była to kolejna ważna lekcja historii – przypomnienie o tragicznych losach Polaków, o kłamstwie katyńskim i o tym, jak istotne jest zachowanie pamięci o ofiarach totalitaryzmu.

Następnie udaliśmy się pod Pomnik Polskich Sił Powietrznych w Northolt, jedno z najważniejszych miejsc upamiętniających polskich lotników walczących podczas II wojny światowej u boku brytyjskich sojuszników.

Monument, odsłonięty 2 listopada 1948 roku, znajduje się w pobliżu dawnej bazy RAF Northolt, która podczas wojny była jedną z najważniejszych baz polskich dywizjonów myśliwskich. To właśnie stąd operowały polskie jednostki, w tym słynny 303 Dywizjon Myśliwski im. Tadeusza Kościuszki, który zapisał się w historii Bitwy o Anglię.

Pomnik zaprojektowany przez polskiego rzeźbiarza Mieczysława Lubelskiego przedstawia orła z brązu umieszczonego na wysokiej kamiennej kolumnie. Na otaczających go tablicach i murach wyryto nazwy polskich jednostek oraz nazwiska ponad dwóch tysięcy polskich lotników, którzy stracili życie podczas wojny, walcząc w szeregach alianckich sił powietrznych.

To miejsce przypomina o niezwykłym wkładzie polskich pilotów w zwycięstwo aliantów, ich odwadze, umiejętnościach i poświęceniu. Przypomina również o losach wielu lotników, którzy po zakończeniu wojny nie mogli powrócić do wolnej Polski i pozostali na emigracji, z dala od rodzinnych stron.

Był to wyjątkowy finał naszej londyńskiej sesji historycznej. Trzy miejsca – Instytut Sikorskiego, Pomnik Katyński i Pomnik Polskich Sił Powietrznych – stworzyły niezwykłą opowieść o polskiej historii, wojennych losach naszego narodu, bohaterstwie żołnierzy oraz trudnych doświadczeniach polskiej emigracji.

Dla uczniów Polskiej Szkoły Sobotniej w Coventry takie wyjazdy mają szczególną wartość. Młodzi Polacy wychowujący się w Wielkiej Brytanii mogą dzięki nim poznawać historię swoich przodków, rozumieć znaczenie polskiego dziedzictwa i budować więź z ojczyzną, nawet jeśli na co dzień mieszkają poza jej granicami.

Historia oglądana z bliska, zapisana w autentycznych dokumentach, pomnikach i miejscach pamięci, pozostaje w człowieku na długo.